Ahmet Míthat Efendi kimdir?

Ahmet Míthat Efendi, Türk Edebiyatının önemli simalarından bir tanesidir. Peki, Ahmet Míthat Efendi kimdir? İşte merak edilenler.

GÜNDEM 19.01.2024, 14:50
1
Ahmet Míthat Efendi kimdir?
Türk Edebiyatının roman yazarlarından Ahmet Míthat Efendi gerek eserleri gerekse hayatı dolayısıyla merak edilen isimler arasında yer alıyor. Çok sayıda araştırmacı arama motorlarına, 'Ahmet Mithat Efendi ilk hikayesi nedir? Ahmet Mithat Efendi ne yaptı? Ahmet Mithat Efendi Kimdir Kısaca Hayatı? Ahmet Míthat Efendinin en önemli eserleri' gibi aramalar yapıyorlar. Peki, Ahmet Míthat Efendi kimdir? Ahmet Míthat Efendi ne zaman öldü? İşte Ahmet Míthat Efendi hakkında merak edilenler. 

Romancı ve yazar Ahmet Míthat Efendi, ilk öğrenimini Vidin eyaletinde bir ilçede müdür olan üvey ağabeysinin yanında tamamladı. Küçük yaşta «5 yaşında» babasını yitirmiş,
Mısır Çarşısındaki bir dükkânda çıraklık yapmıştır. Ortaöğrenimini Niş ve İstanbul'da tamamladı. Memurluğa çok küçük yaşta Rusçuk'ta başlamış, o zaman Tuna valisi olan Mithat Paşa'nın dikkatini çekmiştir. Paşa onu koruyarak yetişmesine yardım etmiştir. Mithat adını da o vermiştir.
Fransızca öğrenmiş, doğu edebiyatına temel olacak bilgileri ise camilerde verilen derslerden kazanmıştır. İlk yazılarını Tuna gazetesinde yayınlamış, yazılar beğenilince başyazar olmuştur.
Basın hayatının teknik bilgilerini «dizgi, baskı vb. burada öğrenmiştir. Mithat Paşa Bağdat valisi olunca onu da yanında götürmüştür. Orada Vilayet gazetesi Zevra'yı yönetmiştir.
Bağdat'ta kaldığı sürede iki insan kendisini derinden etkilemiştir. Türk müzeciliğinin kurucusu Osman Hamdi Bey ve doğu kültürünün ilginç düşünürü Can-Muattar.. Kardeşi Hafız Bey ölünce Ahmet Mithat İstanbul'a döner ve geçimini yazılarıyla sağlama girişimlerinde bulunur, bir küçük matbaa kurar ve ilk kez "Letaif-i Rivayat" adlı kitapta tobladığı hikâyelerini basar.
1873 yılında Genç Osmanlılar'la iliş- kisi var diye Namık Kemal ve arkadaşlarıyla birlikte o da Rodos'a sürgün gönderilir. Orada birçok roman yazar. Af çıkınca İstanbula dönen yazar, Abdülhamit ile iyi geçinme yollarını arar, bir yandan memurluklarda çalışırken diğer yandan da gazetecilik mesleğinde ilerleme olanakları arar ve Türk basın tarihinde büyük yeri olan ünlü Tercüman-ı Hakikat adlı gazeteyi kurar. «1878» Bu gazetede geleceğin iki önemli yazarı olacak olan Hüseyin Rahmi Gürpınar ile Ahmet Rasim'ı yetiştirmiştir. İkinci Meşrutiyet'in ilanından sonra memurluktan emekli olmuş, Darülfünun (Üniversite) ve İlköğretmen okulunda öğretmenlik yapmıştır. Son görevi Darüşşafaka'da öğ- retmenlikti. Görevi başında ölmüştür.
«Hace-i evvel» - İlkokul hocası diye anılan Ahmet Mithat, zamanının en çok okunan yazarıdır. Edebi kişiliğinin belirgin özellikleri şöyle sıralanabilir:
1 Bütün eserlerini nesir türlerinde vermiştir. 2- İki yüzü geçen eserleri arasında her konuda esere rastlanır. (İlkokul ders kitapları, tarih, coğrafya, biyoloji, astronomi, fizik, iktisat, felsefe, din alanlarında) 3 - Hikâye, roman, tiyatro, anı mektup, gezi, makale fikra sohbet türlerinde çeşitli eserler vermiştir. 4 - Hikâye ve romanlarında romantizm akımının etkisiyle hayale ve rastlantılara geniş yer verir. 5- Tek amacı, halkı her konuda aydınlatacak ve bilinçlendirecek okuma zevkini geliştirmektir. 6 - Eserlerinde bir eğitimci ve ahlakçı gibi okuyucularına kılavuzluk yapar, her eserinin sonunda mutlaka bir «Kıssadan Hisse.ibret dersin bulunur. 7-Hayatını kalemiyle kazanan ilk ve büyük yazarımızdır. 8- Eserleri arasında bugün için de değer taşıyanı Felatun Belle Rakım Efendi dir. Ahmet Mithat Efendi bu eserinde, bir mirasyedi tipini tüm gerçek yönleriyle ustaca canlandırır. 9 Ahmet Mithat Efendi komple bir gazeteci olarak da dikkati çeker. Çıkardığı tüm gazetelerin baskı, dizgi, mizampaj, tashih, yazarlık» gibi işlerini kendisi yapmıştır. 10- Dili ve anlatımı özenli değildir. Çok yazmak tutkusu ile üslübuna ge- reği şekilde önem verememiştir.

Ahmet Míthat Efendi'nin eserleri:
Hikâye: Letaif-i Rivayat, 25 cüz. (1871). Roman: 1. Hasan Mellah Yahut Sır İçinde Esrar, (1874). 2. Hüse- yih Fellah, (1875). 3. Dünyaya İkinci Geliş Yahut İstan- bul'da Neler Olmuş, (1874). 4. Felatun Beyle Rakım Efendi, (1875). 5. Henüz Onyedi Yaşında, (1880). 6. Mü- şahedat, (1890). Oyun: Açıkbaş, (1874). 2. Zuhur-i Os- maniyan, (1877). 3. Çengi, (1883). Makale: Müntehabat-1 Tercüman-ı Hakikat, 3 cilt, (1883). 2. Müntehabat-ı Ah- met Mithat. Tarih: 1. Dünya Tarihi, 2. Osmanlı Tarihi. 3. Tarih-i Umumi, 2 cilt. Gezi: Avrupa'da Bir Cevelan, (1889). Mektup: Muhaberat ve muhaveret, (1893). Anı: Menfa, (1876).

Yorumlar (0)
sanalbasin.com üyesidir
18
açık
Namaz Vakti 03 Mart 2024
İmsak 05:41
Güneş 07:00
Öğle 12:56
İkindi 16:09
Akşam 18:42
Yatsı 19:56
Puan Durumu
Takımlar O P
Takımlar O P
Takımlar O P
Takımlar O P
Whatsap İhbar Hattı