Sedat Peker'in 'yalan makinesine bağlanma' çağrısına sürpriz cevap

Sedat Peker, paylaştığı videolarda gündeme getirdiği konularla ilgili yalan makinasına bağlanma çağrısına "Yalan dedektörü uzmanı" olarak tanınan İbrahim Berk'ten cevap geldi.

GÜNDEM 31.05.2021, 15:45
13
Sedat Peker'in 'yalan makinesine bağlanma' çağrısına sürpriz cevap
Organize suç örgütü lideri olduğu iddiasıyla hakkında soruşturma başlatılan Sedat Peker, yayımladığı videolarda söylediklerinin doğru olup olmadığının tespiti için yalan makinesine bağlanmak istediğini birçok videosunda dile getirdi. 
Sedat Peker paylaştığı sekizinci videoda yalan makinesine bağlanma talebini "Silahı buraya koyacağız. İki müfettiş ve yalan makinesi. Yalan makinelerinin yüzde 1,5 yanılma payı var. O yüzden mahkemelerde kullanılmıyor. Ben doğru söylesem yine ötse de kafama sıkacağım." sözleriyle açıklamıştı. 
Peki, Peker'in konuşmasında adını geçirerek, kendi üzerinde kullanılmasını istediği ve filmlerde gördüğümüz yalan makinesi nedir?
Independent Türkçe’den Ali Kemal Erdem’in haberine göre; internet ansiklopedisi Vikipedi'de poligraf adıyla da bilinen yalan makinesi, sorgulama sırasında insana bağlanarak yalan söyleyip söylemediğini tespit etmeye çalışan cihaz olarak tanımlanıyor.
Temel olarak yalan söyleyen insanın vücudundaki fizyolojik değişimleri (kan basıncı ve nabız artışı gibi) ölçerek çalıştığı belirtilen sistemin mucidi ise Cleve Backster.
1921 yılında icat edilen ve özellikle Amerika'da büyük ölçüde kullanım alanı bulan yalan makinesi sonuçları bir dönem adli kanıt olarak bile değerlendirilmişti. Ancak daha sonraları tarafsız uzmanların görüşleri doğrultusunda yalan makinesinin sonuçlarına şüpheyle yaklaşıldı. 
Türkiye'de yalan makinesi denildiğinde akla gelen isimlerden biri de kamuoyunda "Yalan dedektörü uzmanı" olarak tanınan İbrahim Berk.
Rusya'da bulunduğu sırada bir dedektiflik bürosunda çalışan kayınbiraderini ziyarette ilk defa görüp üzerine çalışmaya başladığı yalan makinesine dair bilgilerini geliştiren Berk, uzun yıllar boyunca bunları Türkiye'de de anlattı ve buna dair videolar çekti.
Independent Türkçe'nin sorularını cevaplandıran Berk, yalan makinesinin bir medikal cihaz olarak adlandırılabileceğini söyledi. 
Yalan makinesinin bir MR veya röntgen cihazına benzetilebileceğini aktaran Berk, "Nasıl röntgen veya MR cihazına bakan kişi vücudunuzun verdiği tepkileri makinenin verdiği değerler üzerinden görebiliyorsa yalan makinesindeki sensörler ile insanların tepkilerine dair değerleri görebiliyoruz" dedi. 
Berk, ancak yalan makinesinin sadece bir cihazdan ibaret olmadığını, bunun bir uzmanlığı olduğunu vurgulayarak, "Kullananın nasıl kullanacağını ve kişiyi nasıl teste hazırlayacağını bilmesi lazım. Teste tabi tutulacak kişinin de iyi hazırlanması lazım. Testte doğru soruların sorulması gerekiyor. İnsan vücudu her şeye tepki veriyor. Yalan makinesinin bir programı var. Bu program bu tepkileri rapor halinde sunuyor. O rapor uzman tarafından detaylı inceleniyor." diye konuştu. 
Yalan makinesinin ABD ve Rusya'da adli yargı süreçlerinde kullanıldığını öne süren Berk, buna karşın mahkemelerde olmamakla birlikte Türkiye dahil çok ülkede gayri resmi olarak kullanıldığını bildiğini öne sürdü. Berk, "Türkiye'de polis ve jandarmada olmadığı bilgisine sahibim. Ancak MİT'in özellikle personel aşamasında yapılan test sürecinde yalan makinesini kullandığı biliniyor." ifadelerini kullandı.
Türkiye'de yalan makinesinin kullanımına dair hukuki zemin olmadığı için uzmanlarının yetiştirilemediğini vurgulayan Berk, kendisinin bu konuda bir okul açmak için görüşmeler yapmasına karşın ilerleme kaydedilemeyince projeyi hayata geçmediğini söyledi.
Berk, "Sedat Peker'in yalan makinesinin yüzde 1,5 yanılma payı var" iddiasıyla ilgili de şunu söyledi:
Berk, Sedat Peker'in yalan makinesine bağlanmasını istemesinden beri Instagram hesabından yazan onlarca kişinin bu konuda kendisinin bir girişim başlatmasını istediğini öne sürdü.
Berk, bu taleplere nasıl baktığına dair ise şöyle konuştu: 
Berk'in MİT'in de yalan makinesi kullandığına dair iddiası 1 Eylül 2014 tarihinde Habertürk ve Sabah gazetelerinde yer alan bir habere dayanıyor.
Her iki gazetede çıkan haberlerde MİT'in özellikle personel alımında seçilecek kişilerin tespitinde kullanmak üzere yalan makinesi satın aldığı iddia edilmişti.
Haberde çıkarılan MİT yasasına konulan, "Personel alımında yalan makinesi kullanılabilir" düzenlemesinin ardından satın alın alınan poligraf (yalan makinesi), yurtdışına göreve gidip gelen personelin herhangi bir olumsuz faaliyetine karşı ve MİT'e yeni katılacak personelle ilgili değerlendirmelerde kullanılabileceği belirtilmişti.
Peki, yalan makinesi Türk yargı sisteminde veya güvenlik birimlerinin soruşturma sürecinde var mı?
Öncelikle Avukat Yankı Büyüksezer, yargılama sürecinde yalan makinesi gibi bir uygulamanın Türkiye'de olmadığını söyledi.
Uzun yıllar boyunca Asayiş Şube Müdürlüğü Cinayet Büro Amirliği'nde çalışan ve buradan emekli olan polis memuru Mustafa Bayram ise Türkiye'de güvenlik güçlerinin yalan makinesi gibi bir sistem kullanmadığını, böyle bir şeye hiç tanık olmadığını söyleyerek şunları kaydetti:
Peki, psikiyatri bilimi yalan makinesine ne diyor? 
Psikiyatrist Prof. Dr. Mansur Beyazyürek, öncelikle yalan makinesine dair soruyu cevapladı:
“Yalan söyleyen bir insanın kan basıncı yükselir, terleme olur. Bunları o sırada ölçen bazı aletler bulunur. Bunlara yalan makinesi deniyor. Yalan söylediğimiz zaman vücudumuzda bazı fizyolojik değişimlerden yola çıkılarak yapılıyor ama yüzde 100 güvenilir bilimsel geçerliliği yok.”
Beyazyürek, yalan makinesinin güvenilir olmamasını şu nedene bağladı:
Psikiyatr Dr. Ayhan Akcan da korku ve yalan durumunda tansiyon vücut sıcaklığı ve nabız sayısında değişikliler olduğunu kaydederek, yalan makinesinin bunların aynı anda tespitine dayandığını belirtti ancak şunu da ekledi:
“Bu oran nereden çıktı bilmiyorum. Zaman zaman benzer ifadeler ortaya atılıyor. 'Yalan makinesi yüzde 90 oranında çalışıyor' diyenler oluyor. Ancak yalan makinesi röntgen gibi bir cihaz. Ya doğru çalışıyordur ya çalışmıyordur. Çalışınca doğru sonuç verir. Burada asıl mesele onu kullanan kişinin uzmanlığı ve yeterliliği. Uzman işini doğru yaparsa yüzde yüz çalışır.”
“Ortadaki iddialar çok ciddi. Aynı şekilde Peker'in muhatap aldığı kişiler de çok ciddi kişiler. Ama insanların taleplerine karşın böyle bir şeyi bireysel olarak yapmaya taraftar değilim. Ancak devlet görev verir, onaylarsa ve yine de Peker de onaylarsa testi yaparım. Ancak Sedat Peker sadece kendi seçtiği, istediği sorulara değil de kamuoyunun da seçtiği belli başlı sorulara da cevap verecekse böyle bir test yapmak isterim.”
“Bir kere olsa bile bunu güvenli bulmuyorum. Gerçekten son derece soğukkanlı, ne söylese tepki vermeyen, artık yalanda ustalaşmış insanlar var. Böyle birine denk gelince ne kadar doğru sonuç verebilir? Ayrıca uygulaması şundan dolayı mümkün değil, yasal olarak insanların susma hakkı var. Bu hakkını kullanan insanı nasıl yalan makinesine bağlayacaksın? Biz delilden suçluya gideriz. Teknolojinin gelişmesiyle artık delile ulaşmanın birçok yolu var. DNA sonucu, balistik inceleme, teknik takip, MOBESE kayıtları vb. gibi. Sen delili önüne koyduğun zaman isterse susma hakkını kullansın. Delili gören zaten renkten renge giriyor. Delilden daha iyi yalan makinesi mi var?”
“Yalan makinesinin ölçtüğü durumlar başka meselelerde olabilir. Örneğin kişide panik atakta da olabilir. Adam belki test sırasında panik atak geçiriyor. Belki başka fizyolojik sıkıntısı var. Testten önce terlemesi var mı, tansiyon mu yüksek mi diye bakıyorlar. Sonra da yalan makinesine bağlandıktan sonra bakılıyor yalan söylüyor mu söylemiyor mu diye. Ancak bu durumda bile güvenilir değil. Çükü diyelim ki senin tansiyonun gayet normal. Ama ‘senin yüzünde biraz soğukluk var gel şu tansiyonuna bakalım’ desem senin yükselmeyen tansiyonun yükselir.”
“Ancak yüzde 100 ölçmez. Hata payı yüzde 5 civarında. Bu nedenle kesin sonuç vermez. İstatistiksel karşılaştırma üzerinedir.”

Yorumlar (0)
sanalbasin.com üyesidir
Namaz Vakti 07 Şubat 2023
İmsak 06:08
Güneş 07:29
Öğle 12:58
İkindi 15:51
Akşam 18:16
Yatsı 19:32
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 22 54
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 21 39
5. A.Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 22 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Karagümrük 21 26
10. Gaziantep FK 22 25
11. Alanyaspor 22 25
12. Sivasspor 22 24
13. Antalyaspor 21 24
14. Hatayspor 21 23
15. Ankaragücü 21 22
16. Kasımpaşa 22 22
17. Giresunspor 21 21
18. İstanbulspor 22 21
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 22 42
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Pendikspor 22 37
5. Rizespor 21 37
6. Keçiörengücü 22 37
7. Sakaryaspor 22 37
8. Bandırmaspor 21 34
9. Boluspor 22 34
10. Manisa FK 21 30
11. Göztepe 22 30
12. Adanaspor 22 25
13. Tuzlaspor 22 22
14. Altay 22 19
15. Erzurumspor 22 18
16. Altınordu 21 17
17. Gençlerbirliği 22 16
18. Denizlispor 22 16
19. Yeni Malatyaspor 22 17
Takımlar O P
1. Arsenal 20 50
2. M.City 21 45
3. M. United 21 42
4. Newcastle 21 40
5. Tottenham 22 39
6. Brighton 20 34
7. Brentford 21 33
8. Fulham 22 32
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 20 29
11. Aston Villa 21 28
12. Crystal Palace 21 24
13. Nottingham Forest 21 24
14. Leicester City 21 21
15. Wolves 21 20
16. West Ham United 21 19
17. Leeds United 20 18
18. Everton 21 18
19. Bournemouth 21 17
20. Southampton 21 15
Takımlar O P
1. Barcelona 20 53
2. Real Madrid 20 45
3. Real Sociedad 20 39
4. Atletico Madrid 20 35
5. Rayo Vallecano 20 32
6. Villarreal 20 31
7. Real Betis 20 31
8. Athletic Bilbao 20 29
9. Osasuna 20 29
10. Mallorca 20 28
11. Girona 20 24
12. Celta Vigo 20 23
13. Real Valladolid 20 23
14. Almeria 20 22
15. Espanyol 20 21
16. Sevilla 20 21
17. Valencia 20 20
18. Cadiz 20 19
19. Getafe 20 18
20. Elche 20 9
Whatsap İhbar Hattı