25.01.2022, 00:41 71

İŞÇİLERE İMZALATILAN BOŞ SENETLERİN HUKUKSAL GEÇERLİLİĞİ

          İşveren ve işçi arasındaki iş münasebetini düzenlemek amacıyla iş hukuku ve destekleyici mevzuatlar yazılmıştır. Her ne kadar kanunlar çerçevesinde iş ilişkisi yürütülmeye çalışılsa da uygulamada yazılı kanunlarda olmayan durumların ortaya çıktığını ve uygulandığını görmekteyiz. Bu durumlardan bir tanesi işçilere işe girişlerde imzalatılan boş veya belli bir tutar yazılan senetler, diğer adıyla teminat senetleri. İş hukuku dâhil hiçbir yazılı hukukta böyle bir uygulamadan bahsedilmez. Ama sıklıkla bu tür haberleri duyarız, mağdur olan işçilerin hikâyelerini dinleriz. Belli ki işverenler, özellikle işçinin çalışma alanlarında kendisine zimmetlenen; ekonomik açıdan pahalı olan bir makine, para tahsilatıyla muhatap olması vs gibi durumlarda işçinin zarara uğratması neticesinde kendisini güvenceye almaktadırlar. İşe ihtiyacı olan, ekonomik sıkıntılar içerisinde bulunan işçiler de bu senetleri itiraz etmeden imzalamak zorunda kalıyorlar. İşveren de bunu fırsat bilerek işçiye psikolojik üstünlük sağlamak ve onu baskılamak amacı ile bu yönteme başvurmaktadır. Peki hukuk karşısında teminat senetleri geçerli mi?

            Yargıtay’ın bu konuda kararları mevcuttur. Öncelikle şunu belirtmek isterim ki teminat senedi imzalatmak genel bir kural olmakla birlikte bu genel kural işçi ve işveren ilişkisinde geçerli değildir. İşveren, işçiye imzalattığı boş veya belli bir miktarı ihtiva eden senedi takibe koymak isterse zararını mutlaka kanıtlamak zorundadır. Aksi durumda senedin geçerli olmadığı gerekçesi ile dava açılarak senedin iptali istenebilir.

Yargıtay’a göre; İcra takibine konu senedi davalı şirketlerin davacı işçiden işe girerken aldığı ve teminat senedi olduğu açıktır. Davacı ve davalı şirketler arasındaki iş ilişkisi nedeni ile de iş mahkemesinin görevli olduğu da açıktır. Mahkemece işin esasına girilerek, senedin teminat senedi olduğu ve bu nedenle davacının bu senetten dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi yerindedir. Bu nedenle davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde bulunmamıştır”.

            Yargıtay’ın bir başka kararında ise; işveren işçisinden aldığı teminat amaçlı senedi takibe koymak isterse, zararını mutlaka kanıtlamak zorundadır. Kuşkusuz bu durumun kanıtlanması halinde bu şekilde alınan senet, teminat senedi niteliğinde sayılmalıdır. Diğer taraftan, İş Hukuku; işçi ve işveren ilişkisinde, işverenin sosyal ve ekonomik bakımından güçlü olması, işçinin korunması ve işçi lehine yorum ilkeleri dikkate alınarak, sözleşme hukuku alanında ayrılmış ve farklı kurallar getirerek gelişmiştir. Bu nedenle iş hukukunda, düzenlenen belgelere karşı işçi lehine tanık dinletilmesi yoluna gidilmektedir.

            Başka bir kararında ise …Somut olayda, davacı tanıklarının beyanları, hayatın olağan akışı ve emsal işyerlerinde yapılan uygulamalar dikkate alındığında; takibe konu senedin, davacıdan işe girerken boş olarak alman senet olduğu anlaşılmaktadır. Dairemizin ve Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre teminat senedi olarak alınan senedin icraya konulması durumunda işverenin bir zararı var ise ispat etmesi gerekir. Bu nedenle, davalıya senedin icraya konulmasını gerektiren bir zararı var ise bu zararını ispat imkanı verilip sonucuna göre karar vermek gerekirken dosya içeriği ile uyuşmayan gerekçelerle menfi tespit davasının reddine karar verilmesi hatalıdır diye görüşler belirtilmiştir.

            Ezcümle, işveren iş sözleşmesi imzalanırken teminat senedi alabilir. Ancak bu senet teminat niteliğinde alındığından; işveren zararını veya alacağını kanıtlamadığı sürece bu senet geçersiz sayılmaktadır.

Yorumlar (0)
21
açık
Namaz Vakti 22 Mayıs 2022
İmsak 03:40
Güneş 05:19
Öğle 12:40
İkindi 16:30
Akşam 19:52
Yatsı 21:24
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 37 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 37 62
5. Alanyaspor 37 61
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 37 57
9. Sivasspor 38 54
10. Kasımpaşa 38 53
11. Adana Demirspor 37 52
12. Galatasaray 38 52
13. Hatayspor 37 50
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 37 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 37 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 37 90
2. Liverpool 37 89
3. Chelsea 37 71
4. Tottenham 37 68
5. Arsenal 37 66
6. M. United 37 58
7. West Ham United 37 56
8. Wolverhampton Wanderers 37 51
9. Leicester City 37 49
10. Brighton 37 48
11. Brentford 37 46
12. Newcastle 37 46
13. Crystal Palace 37 45
14. Aston Villa 37 45
15. Southampton 37 40
16. Everton 37 39
17. Burnley 37 35
18. Leeds United 37 35
19. Watford 37 23
20. Norwich City 37 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 37 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Espanyol 37 41
14. Elche 37 39
15. Getafe 37 39
16. Granada 37 37
17. Mallorca 37 36
18. Cadiz 37 36
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 37 31
Whatsap İhbar Hattı