banner8

banner9

26.09.2022, 09:14 41

Kelimeler, Kavramlar ve Ali Bardakoğlu

         Ali Bardakoğlu’nun Hürriyet’ten İpek Özbey’le yaptığı röportajdaki açıklamalara geçmeden önce, Habertürk’te(1) yaptığı açıklamada kullandığı kavrama bir açıklık getirmek, tartışmanın dilini belirlemek açısından önem arz edecektir. Başkan açıklamasına, “Din adamları yaşadığımız çağın sorunlarının farkına varmalı” diyerek başlamaktadır. Düşünmek gerekir; “Din adamı” ifadesi, bize ait bir mefhum mudur ki, biz meramımızı bununla ifade ediyoruz? Sormamız lazım; biz kendi kelime ve kavramlarımızla mı düşünüyor ve konuşuyoruz, yoksa zihnimizi istila eden emperyal zihniyetin kavramlarıyla mı? Öncelikle bunu netleştirmemiz gerekmektedir.

         Cemil Meriç, “Kamus, bir milletin hafızası, yani kendisi; heyecanıyla, hassasiyetiyle, şuuruyla. Kamusa uzanan el namusa uzanmıştır…”(2) derken kelime ve kavramların ne denli önemli olduğuna vurgu yapar. Bu bakımdan kullandığımız kavramların “biz”i, bizim değerlerimizi ifade edip etmediğine dikkat etme konusunda yükümlülüğümüz ve sorumluluğumuz bulunmaktadır.

         Kelime ve kavramlara yüklenen mana kişinin düşünce dünyasını ifade etmede anahtar rolünü görür. Nasıl ki her kilidin bir anahtarı varsa, doğal olarak da her düşüncenin de kendini ifade eden cümleleri ve onları oluşturan kelimeleri ve kavramları vardır. Ayrı manalara gelen ve ayrı manaları çağrıştıran bir kelime ve kavramla aynı şeyin anlaşılması mümkün değildir. Bu sebepten dolayıdır ki; Kelimeleri tarif etmeden girişilecek her tartışma kısır kalmağa mahkûm”(3)dur.

         Bize ait olmayan kelime ve kavramlarla düşünme, yazma ve konuşmanın bizleri kendi kültür değerlerimizden kopararak bize düşman olanların ağına düşüreceği konusunda şüphe yoktur. Bu işin önde giden şeytanı, şüphesiz Batı emperyal zihniyettir. Merhum Meriç, bu konuda da şu uyarıda bulunur:

         “Avrupa'nın kelimeleri de kendisi gibi ikiyüzlüdür. Avrupa “Empire Ottoman” der. Geniş ülkelere yayılan nüfuzlu, büyük devletler empire'dir. Lenine tarafından milletlerarası dil alanına atılmış bir kelime: emperyalizm, kapitalizmin son merhalesidir. Kapitalizmin ideolojisi liberalizmdir.”(4)

         Meriç, neden bu konu üzerinde ısrarla duruyor? Çünkü kaypak bir dünyanın tuzaklarını görüyor ve onu ihbar ederek bizi uyarıyor: “Canavarlarla dolu bir ormandayız. Yolumuzu hayaletler kesiyor. Tanımadığımız bir dünya bu. İthal malı mefhumların kaypak ve karanlık dünyası. Gerçek, kelimelerin arkasında kayboluyor.” (5) 

         Şimdi gelelim konumuza; idrakimize zerk edilmeye çalışılan “din adamı” kavramına. Dinî kavram ve anlayışımızda böyle bir nitelemenin olmadığını, -sehven kullandığını düşündüğümüz hocamızı tenzih ederek- bunun, Batı’nın ruhbanlık anlayışı etkisinde ve ekseninde kalan, kendi değerlerini bilmeyen yarı aydınların kasten/şuursuzca kullandıkları bir nitelemeden başka bir şey olmadığını söyleyebiliriz.

         Bu mefhum, Bingöl Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi Dergisinde yer alan bir makalede konu şu şekilde açıklanmaktadır:

         “Din adamı tâbirinin, halk dilinde ve İslami uygulamalara uzak kesimlerde daha fazla kullanıldığı görülmektedir. Türkçe’de Osmanlı’dan sonra yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır.” (s.220) Bunun Hristiyan inanç ve kültürünün etkisiyle bize sirayet ettiği görülmektedir:

         “Yeni Ahit’te Pavlus şöyle demektedir: “Din adamları Allah’la ilgili konularda insanlara aracı rolünü üstlenirler.” (s. 221) (6)

         Oysa Kitabımız Kur’ân-ı Kerim, Allah tarafından konulan kuralların, insanlar için bu dünyada geçerli olduğunu ve her kesimin bu kurallardan sorumlu olduğunu söylemektedir. (İbrahim: 1; Nur:54)

“İslam’da din adamı olmadığına göre, din görevlilerine, ilâhiyatçılara, cemaat önderlerine “din adamı” demek “meşhur olmuş yanlışlardan birini teşkil eder…”(7)

Sonuçta Bardakoğlu’nun, bu kavramı yanlış veya sehven kullandığı veyahut da kendisine izafeten kullanıldığı görülmektedir. Ümidimiz, en yüksek düzeyde görev yapmış bir din görevlisinin bu yanlış/hatalı kullanımı düzelteceği yönündedir. Düzeltmesi de gerekir; çünkü Cemil Meriç’in yerinde tespitiyle “Kavgayı önce kelimeler dünyasında kazanmak mecburiyetindeyiz…”(8)

Sayın Başkanımızın da dinî hassasiyetinin üst derecede olduğuna inanıyoruz.

Kaynakça:

(1) (08.01.2017- https://www.haberturk.com/gundem/haber/1345874-ali-bardakoglu-din-adamlari-yasadigimiz-cagin-sorunlarinin-farkina-varmali)

(2) Cemil Meriç, Bu Ülke, s. 86

(3) Cemil Meriç Bir Facianın Hikâyesi, s.36; Bu Ülke, s. 52

(4) Cemil Meriç, Sosyoloji Notları ve Konferansları, s.304-306

(5) Cemil Meriç,Bu Ülke, s.80

(6) Aydın Mülayimov, “İslam’ın Din Adamlarına Bakışı”,  Bingöl Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi Dergisi (2015) Sayı: 6 ss. 217-238)

(7) Hareddin Karaman, “İşte gerçek "din adamı" tanımı, 01. 07.  2016 tarihli Yeni akit gazetesi)

(8) Cemil Meriç, Sosyoloji Notları ve Konferansları, s.304

Yorumlar (0)
sanalbasin.com üyesidir
Namaz Vakti 02 Aralık 2022
İmsak 06:02
Güneş 07:27
Öğle 12:33
İkindi 15:08
Akşam 17:29
Yatsı 18:49
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 15 34
2. Rizespor 14 25
3. Pendikspor 14 25
4. Keçiörengücü 14 25
5. Boluspor 14 25
6. Samsunspor 14 24
7. Manisa FK 14 23
8. Bodrumspor 14 22
9. Bandırmaspor 14 21
10. Sakaryaspor 15 19
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 14 16
15. Erzurumspor 14 14
16. Altınordu 14 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 14 7
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4
Whatsap İhbar Hattı