banner8

banner9

27.04.2022, 17:16 43

Etimoloji sohbetleri 2: Af ve Mağfiret  üzerine 

Af dilemek, özür anlamında kullanılan “pardon” kelimesi'nin günlük dilde kullandığımızdan daha derin bir anlamı vardır. Kelimenin Latince etimolojisi per-donare şeklindedir. “Per” eki bir cümlede İngilizcedeki “for” gibi “için” anlamı katar. Mesela “parfüm” kelimesindeki “fumare” tütmek, kokmak anlamındayken parfüm kelimesi 'kokmak için' anlamındadır. Nitekim “pardesü” yine 'üste giymek için' anlamındadır. “Donare” ise İngilizce “donation” kelimesinde olduğu gibi karşılıksız bağış yapmak anlamındadır. Öyleyse “Pardon” içindeki acıyı, öfkeyi, intikamı ve gayzi bırakmak yani bağışlamak demektir. 

 

Nitekim İngilizce bağışlamak anlamında kullanılan “forgive” kelimesinin asli “for giving up” yani bir şeyi bırakmak terketmek anlamındadır. Dolayısıyla tıpkı insanın sigara gibi kötü bir alışkanlığı bırakması gibi içindeki kırgınlığı, öfkeyi, intikamı veya düşmanlık gibi menfi duyguları, dostluğun, kardeşliğin ve sevginin yüksek hatrı için bırakmasıdır. 

 

Özür” kelimesi ise mazur görmek ile ilgilidir. Özür dileyen kişi kendisinin mazur görülmesini talep eder. Arap dilinde “Azara” ifadesi bağışladı, mazur gördü anlamındadır. İtizar etmek, bağışlanmayı dilemek demektir. Allah’ın isimlerinde en fazla atıf O’nun merhametine ve bağışlayıcılığınadır. Madem ki Rabbimiz bağışlayandır ve yine elçisi’nin hayatı affetme tablolarıyla doludur öyleyse Allah’ın kulları dahi bağışlama ahlakı ile kendisini inşa etmelidir. Bağışlamak, hem sünnetullah hem de nebevi bir sünnettir. Bu sünneti hayatına geçireni nebevi bir hayatı olur. Allah resulü, kendisini öldürme teşebbüsünde bulunan Gavresi dahi affetmiş ve geldiği yere geri göndermiştir. Mekke’de kendisine zulmedenleri, yıllar sonra Mekke’yi fethedince affetmiştir. 

 

Kur’an lisanına baktığımızda ise affetmeye karşılık “Gafr” kelimesi karşımıza çıkar. İslamoğlu’nun Esma-i Hüsna isimli eserinde belirttiği gibi Kur’an ‘da bağışlama üç şekilde karşımıza çıkar. Bunlar; a)af b) safh c)gafr kavramlarıdır. Af kelimesi, suçlu olan kimsenin cezasından vazgeçmek iken, safh kelimesi suçlu olanın hem cezasından hem de azarlanmasından vazgeçilmesi demektir. Gafr ise hem cezadan, hem azarlamadan hem de yüzüne vurmaktan vazgeçmek demektir. Yani suç işledin dahi demeden affetmektir. İşte buna mağfiret denir. 

 

Mağfiret kelimesi, g-f-r kökünden gelmekte olup hem örtmek hem de korumak anlamına gelir. Nitekim askerin düşmandan korunmak için basına geçirdiği zırha “miğfer” denir. Miğfer kelimesi de mağfiret kelimesi gibi aynı kökten gelir. Dolayısıyla mağfiret el Gafur olan Allah’ın , kulunu azaptan korumak için hatalarının üstünü örtmesidir. Sevap kelimesi ise vücudu örten elbise anlamına gelen “sevb” kelimesinden türetilmiştir. Bu bize sevabın günahları örtmesini hatırlatır. Cürüm, sevaplar ile örtülür ve bağışlanır. (Bknz. İslamoğlu, Esma-İ Hüsna, syf 437) 

 

Ahirete imanın gücü nispetinde kişi affedici olmalıdır zira mahşere iman Allah'ın adaletine hakiki güvenmektir. Öyleyse affetmek ahirete imanın hayatımızdaki tatlı bir meyvesidir. Zaten affetmek hayatı yaşanılır kılmak demektir. Affedici olmayan bu hayatta yaşayamaz. Müsamahisizlik insan hayatının en büyük belasıdır. Zira affedici olmayan insan kendisine bu hayati zindan eder. Hatasız dost arayışı içinde olanın dostsuz kalacağı ise dillere düşmüş bir darb-ı meseldir. 

 

Kur’anı ve İslam tarihini okuyanlar İfk hadisesini bilirler. O mel’un hadise artık iftiranın Allah resulü’nün hanesine kadar girmesidir. İftiraya uğrayan Muhammed’in eşi ve Ebubekir’in kızıdır. Lakin bu iftiraya inananlar arasında Mistah bin Usase vardır. Mistah bin Usase Ebubekir’in teyzesinin oğludur. Yetim olarak büyümüş ve ona Ebubekir bakmıştır. Lakin “ifk” hadisesi olunca Mistah bin Usase bu iftiraya inanmıştır. Bunun üzerine Ebubekir çok ciddi hayal kırıklığına uğramış ve ona “Ne sen bendensin ne ben sendenim” demiştir. Biraz empati yapsak bunun içimize ne denli battığını anlayabiliriz. Bu sebeble Ebubekir, Mistah bin Usase’ye yaptığı yardımı kesmiştir. Lakin bunun üzerine bir ayet inmiş ve Ebubekir İlahi uyarıya muhatap olmuştur. Ayet şöyledir : “Sizin lütuf ve imkân sahibi olanlarınız; akrabaya, çaresizlere, Allah yolunda hicret edenlere birşey vermemeye yemin etmesinler, affetsinler, hoş görsünler. Allah'ın sizi affetmesini istemez misiniz? Allah Gafûr'dur, Rahîm'dir.” (Nur: 24:22) 

 

Bir insan veya bir topluluk affedici olabildiği nispette medenidir zira bağışlamak nebevi bir haslet olduğundan en hakiki sünnettir. İçindeki nefreti, intikamı, öfkeyi, kırılmışlığı bırakıp bağışlayabilenlere selam olsun! 

selam ve dua ile

Yorumlar (0)
sanalbasin.com üyesidir
Namaz Vakti 26 Kasım 2022
İmsak 05:57
Güneş 07:21
Öğle 12:31
İkindi 15:09
Akşam 17:31
Yatsı 18:50
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 14 33
2. Boluspor 14 25
3. Pendikspor 13 24
4. Keçiörengücü 13 24
5. Rizespor 14 23
6. Samsunspor 13 23
7. Bodrumspor 14 22
8. Manisa FK 13 20
9. Sakaryaspor 15 19
10. Altay 14 18
11. Bandırmaspor 13 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 14 16
15. Erzurumspor 13 14
16. Altınordu 13 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 14 8
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4
Whatsap İhbar Hattı